A A A Wersja kontrastowa
Biblioteka Praktycznych Rad: Mój biznes

Księgowość - dam radę samodzielnie czy potrzebuję pomocy?

Wielu przedsiębiorców zastanawia się, czy prowadzić księgowość samodzielnie, zwrócić się do biura rachunkowego, czy może zatrudnić księgową. Wiele zależy od tego, jaką formę prawną będzie miała firma, a także jaki będzie jej przychód netto.

Można się zdecydować na rachunkowość pełną lub uproszczoną.
Rachunkowość uproszczona może być prowadzona w formie:

  • karty podatkowej,
  • ewidencji przychodów,
  • podatkowej księgi przychodów i rozchodów (PKPiR).

Rachunkowość uproszczoną prowadzą zazwyczaj małe firmy. Te, których przychód netto (przychód ze sprzedaży po potrąceniu VAT) w roku poprzednim przekroczył równowartość
1,2 mln euro, mają obowiązek prowadzenia pełnej rachunkowości. Planowane jest podwyższenie tej kwoty do 2 mln euro. Zasady prowadzenia księgowości reguluje Ustawa o rachunkowości, isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19941210591 .

Karta podatkowa

Stosują ją rzemieślnicy (np. szewc, szklarz, krawiec) rozliczający się na podstawie karty podatkowej. Stawka podatku zależy od liczby mieszkańców miejscowości, w której prowadzona jest działalność, oraz od tego, czy i ilu pracowników zatrudnia przedsiębiorca. Stawki karty podatkowej publikowane są corocznie przez ministra finansów i niezależne od przychodów osiąganych przez rozliczających się w ten sposób.

Ewidencja przychodów

Ewidencję stosują przedsiębiorcy rozliczający się w formie ryczałtu. Najlepiej prowadzić ją chronologicznie w tabeli przypominającej tę, którą znajdziemy w księdze przychodów i rozchodów (w uproszczonej formie). Zapisów uwzględniających dochody z prowadzonej działalności należy dokonywać najpóźniej do 20. każdego miesiąca za miesiąc poprzedni. Powinny być one udokumentowane:

  • fakturami,
  • rachunkami,
  • innymi dokumentami.

Ewidencję można prowadzić samodzielnie, zwłaszcza że na rynku istnieje wiele programów komputerowych stworzonych do tego celu. Pod koniec roku podatkowego należy przeprowadzić spis z natury (remanent).

  • Jeżeli ewidencja przychodów prowadzona jest osobiście przez przedsiębiorcę, nie ma on obowiązku informowania o tym urzędu skarbowego.
  • Jeżeli prowadzenie ewidencji zostanie zlecone firmie zewnętrznej, należy to zgłosić do urzędu skarbowego w ciągu 7 dni od zawarcia umowy z biurem rachunkowym czy księgową

Księga przychodów i rozchodów

Nieco bardziej skomplikowaną formą prowadzenia księgowości jest podatkowa księga przychodów i rozchodów (PKPiR), która dokumentuje przychody i koszty działalności gospodarczej (według wzoru określonego w załączniku do rozporządzenia ministra finansów w sprawie prowadzenia podatkowej księgi przychodów i rozchodów). Mogą ją prowadzić:

  • przedsiębiorcy opodatkowani na zasadach ogólnych (według skali podatkowej 18 proc. i 32 proc.),
  • przedsiębiorcy opodatkowani podatkiem liniowym, jeżeli ich przychody netto za poprzedni rok były niższe niż równowartość 1,2 mln euro.

Planowane jest podniesienie tego limitu do 2 mln euro. W praktyce robią to najczęściej:

  • osoby prowadzące jednoosobową działalność gospodarczą,
  • spółki cywilne osób fizycznych,
  • spółki jawne osób fizycznych,
  • spółki partnerskie.

Księgę można prowadzić samodzielnie lub zlecić to biuru rachunkowemu.

Zapisy w księdze

W księdze przychodów i rozchodów zapisuje się: przychody ze sprzedaży, zakup towarów i materiałów podstawowych, koszty związane z tymi zakupami oraz wydatki związane z prowadzeniem działalności, w tym na wynagrodzenia dla pracowników.

 

 
KOMU ŁATWIEJ, KOMU CIĘŻEJ

RACHUNKOWOŚĆ UPROSZCZONA

Ewidencja przychodów

- przedsiębiorcy rozliczający się ryczałtem

Księga przychodów i rozchodów

- przedsiębiorcy prowadzący jednoosobową działalność gospodarczą
- spółki cywilne
- spółki jawne
- spółki partnerskie

Karta podatkowa

- przedsiębiorcy rozliczający się w formie karty

RACHUNKOWOŚĆ PEŁNA

- spółka akcyjna
- spółka z ograniczoną odpowiedzialnością
- spółka komandytowa
- spółka komandytowo-akcyjna

 

 

PAMIĘTAJ!

Prowadzenie rachunkowości uproszczonej jest możliwe jedynie w sytuacji, gdy przychody netto za rok poprzedni nie
przekroczyły równowartości 1,2 mln euro (planowane podniesienie do 2 mln euro).

Księga oraz dowody księgowe, na podstawie których są dokonywane zapisy, musi znajdować się na stałe w miejscu wykonywania działalności lub jeżeli prowadzenie księgi zostało zlecone
biuru rachunkowemu – w miejscu wskazanym przez podatnika.
Księgę zakłada się na dzień 1 stycznia każdego roku podatkowego lub na dzień rozpoczęcia działalności w ciągu roku podatkowego, a przedsiębiorcy mają 20 dni na pisemne zgłoszenie tego faktu do urzędu skarbowego.
Zapisy w księdze muszą być dokonywane w języku polskim i w walucie polskiej w sposób staranny, czytelny i trwały, na podstawie prawidłowych i rzetelnych dowodów.

Elektronicznie

Księgę przychodów i rozchodów można prowadzić także w formie elektronicznej. Należy wówczas:

  • posiadać pisemną instrukcję obsługi programu,
  • korzystać z programu w sposób, który zapewni bezzwłoczny wgląd w treść dokonywanych zapisów oraz wydrukowanie wszystkich danych w porządku chronologicznym, zgodnie z wzorem księgi,
  • dane muszą być przechowywane na nośnikach informacji do czasu wydruku.

Pełna rachunkowość

Najbardziej złożoną formą prowadzenia księgowości jest pełna rachunkowość. Do prowadzenia tej formy ewidencji, regulowanej Ustawą o rachunkowości, zobowiązane są:

  • spółki kapitałowe: z ograniczoną odpowiedzialnością i akcyjna bez względu na wielkość przychodów,
  • spółka komandytowo-akcyjna,
  • spółka komandytowa,
  • spółki cywilne, jawne, partnerskie, jeżeli ich przychody netto ze sprzedaży towarów, produktów i operacji finansowych za poprzedni rok obrotowy wyniosły 1,2 mln euro.Planowane jest podniesienie tego limitu do 2 mln euro.

Pełna rachunkowość oznacza dla przedsiębiorcy większą liczbę obowiązków, niż w przypadku uproszczonych form księgowości. Wiąże się to z zatrudnieniem profesjonalnego księgowego bądź korzystaniem z usług biura rachunkowego. W zamian przedsiębiorcy zyskują mnóstwo informacji na temat procesów gospodarczych.
Pełna rachunkowość obejmuje prowadzenie:

  • dziennika,
  • kont księgi głównej,
  • kont ksiąg pomocniczych,
  • zestawień obrotów i sald księgi głównej, zestawienia sald ksiąg pomocniczych,
  • wykazu aktywów i pasywów.     

Sprawozdanie

Przedsiębiorstwa prowadzące pełną księgowość mają obowiązek przygotowania sprawozdania finansowego. Te, których rok obrotowy pokrywa się z rokiem kalendarzowym, składają je do
Krajowego Rejestru Sądowego (KRS) najpóźniej do 15 lipca roku następnego.
Największe przedsiębiorstwa sporządzają rachunek przepływów pieniężnych, zestawienie zmian w kapitałach własnych oraz podlegają obowiązkowi badania sprawozdania
finansowego przez biegłego rewidenta.

Przedsiębiorstwo prowadzące księgi powinno posiadać dokumentację w języku polskim opisującą przyjęte zasady rachunkowości, metody wyceny aktywów i pasywów oraz ustalania
wyniku finansowego i sposobu prowadzenia ksiąg rachunkowych, a także opis ochrony danych i zbiorów.
Księgi rachunkowe można prowadzić również w formie elektronicznej (obowiązek przechowywania danych trwa pięć lat). Księgi rachunkowe powinny być prowadzone rzetelnie,
bezbłędnie, sprawdzalnie i na bieżąco.

Jednolity plik księgowy (JPK)

Od lipca 2018 roku zarówno małe i średnie firmy, jak i mikroprzedsiębiorstwa będą musiały przekazywać na żądanie organów zbiór danych księgowych w formie jednolitego pliku
księgowego (JPK). JPK obejmuje wszystkie dane m.in. z:

  • ksiąg rachunkowych,
  • wyciągów bankowych,
  • dowodów magazynowych,
  • ewidencji zakupów i sprzedaży VAT.
Polub nas

Pozostałe tematy

Nie zdążyłeś złożyć oświadczenia u swojego dostawcy energii? Czeka Cię spora podwyżka cen prądu!

Bycie mikro lub małym przedsiębiorcą bywa czasem wprost niezwykle korzystne. Obecnie przekonują się...

czytaj więcej

Co zmienią e-akta? Jaki wpływ na funkcjonowanie firm mają wprowadzone z początkiem roku przepisy?

Wprowadzone w ramach pakietu #100ZmianDlaFirm tzw. e-akta wniosły nowe możliwości dla polskich...

czytaj więcej

Mała księgowość – kto i jak może z niej skorzystać?

Podstawowym celem polityki Unii Europejskiej jest przede wszystkim inwestowanie w kapitał ludzki, a...

czytaj więcej

Księgowość internetowa i biuro rachunkowe online. Idealne rozwiązania dla początkujących przedsiębiorców

Wizja samodzielnego prowadzenia księgowości czy wysokie opłaty za pracę profesjonalnego biura...

czytaj więcej

Stopa referencyjna – czym jest i od czego zależy?

Stopa referencyjna to jedna z podstawowych stóp procentowych normowanych przez Radę Polityki...

czytaj więcej

Co jest kosztem poniesionym w celu uzyskania przychodów, a co nie?

Jeżeli jesteś podatnikiem i rozliczasz się według skali podatkowej lub stawki podatku liniowego,...

czytaj więcej

Jakie składki ZUS będziemy płacić?

Jeżeli otworzyłeś firmę, masz także obowiązek opłacania składek ZUS za siebie, a jeżeli

zatrudniasz...

czytaj więcej

Księgowość - dam radę samodzielnie czy potrzebuję pomocy?

Wielu przedsiębiorców zastanawia się, czy prowadzić księgowość samodzielnie, zwrócić się do biura...

czytaj więcej

Księgowość na etacie, czy zewnętrzna?

Jeżeli nie będziesz prowadzić księgowości samodzielnie, zastanów się, czy powierzyć ją własnej...

czytaj więcej